แฟชั่นแห่งความยั่งยืน

กรมการพัฒนาชุมชน กระทรวงมหาดไทย สำนึกในพระกรุณาธิคุณใน สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าสิริวัณณวรี นารีรัตนราชกัญญา ทรงมุ่งมั่นแบ่งเบาพระราชภาระของ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว และสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินี ในการสืบสาน รักษา และต่อยอดพระราชปณิธานอันยิ่งใหญ่ ในด้านการอนุรักษ์ภูมิปัญญาการสร้างสรรค์ผืนผ้าและหัตถศิลป์ไทยใน สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง

สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าสิริวัณณวรี นารีรัตนราชกัญญา ได้พระราชทานแนวพระดำริ ผ้าไทยใส่ให้สนุก คือความสุขที่เกิดจากการเลือกใช้ศิลปะ หัตถกรรมไทย สร้างรายได้กลับสู่ชุมชน ส่งเสริมและกระตุ้นผ้าไทยให้ได้รับการยอมรับในระดับสากล สวมใส่ได้ในทุกเพศ ทุกวัย และทุกโอกาส ซึ่งกรมการพัฒนาชุมชน กระทรวงมหาดไทย ได้ขับเคลื่อนและขยายผลสู่ทุกภูมิภาค เริ่มด้วยการบูรณาการองค์ความรู้พื้นถิ่น เข้ากับเทรนด์แฟชั่นร่วมสมัย ยกระดับมาตรฐานและพัฒนาศักยภาพของช่างทอผ้า ช่างหัตถกรรม และผู้ประกอบการ OTOP ผ่านเวทีการประกวดผ้าลายพระราชทาน ซึ่งเป็นกิจกรรมขับเคลื่อนสำคัญที่จะรักษามรดกทางวัฒนธรรมของชาติ ให้มีที่ยืนบนโลกยุคใหม่ได้อย่างภาคภูมิ

สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าสิริวัณณวรี นารีรัตนราชกัญญา เสด็จไปทรงเยี่ยมเยียน พระราชทานกำลังใจแก่ช่างทอผ้าและช่างหัตถกรรมในทุกภูมิภาคของประเทศ พระราชทานแนวพระดำริในการพัฒนาผืนผ้าและงานหัตถกรรมที่มีความร่วมสมัย ทรงชักชวนผู้เชี่ยวชาญด้านการพัฒนาผ้าไทย นักออกแบบแถวหน้าระดับประเทศ และผู้ทรงคุณวุฒิหลากหลายสาขา รวมตัวกันเป็นคณะทำงานโครงการผ้าไทยใส่ให้สนุก ร่วมกันบูรณาการองค์ความรู้เป็นการเฉพาะ ถ่ายทอดแนวคิดและประสบการณ์สู่ช่างทอผ้า ช่างหัตถกรรม และเยาวชนที่มีใจรักผ้าไทย ต่อยอดภูมิปัญญาที่ได้รับการส่งต่อจากบรรพบุรุษให้เกิดเป็นอาชีพที่มั่นคง สร้างรายได้ให้แก่ครอบครัวและชุมชน สร้างคุณภาพชีวิตที่ดีอย่างยั่งยืน

สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าสิริวัณณวรี นารีรัตนราชกัญญา ทรงศึกษาค้นคว้าลวดลายที่ปรากฏในศิลปกรรมไทยและผืนผ้าโบราณ ที่เป็นบทบันทึกทางประวัติศาสตร์ที่สะท้อนวิถีชีวิต วัฒนธรรม และธรรมชาติของประเทศไทย ทรงนำมาออกแบบต่อยอดให้โครงสร้างลวดลายมีความร่วมสมัยเป็นสากล หากยังคงสื่อถึงเอกลักษณ์อันงดงามของชาติ สู่ผ้าลายพระราชทาน “ผ้าลายสิริราชพัสตราภรณ์” เนื่องในโอกาสที่ทรงได้รับการถวายปริญญาศิลปกรรมศาสตรดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์ สาขาวิชาศิลปะการออกแบบพัสตราภรณ์ ประจำปีการศึกษา 2566 จากมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์

สำหรับผ้าลายพระราชทาน “ผ้าลายสิริราชพัสตราภรณ์” สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าสิริวัณณวรี นารีรัตนราชกัญญา พระราชทานลายผ้าต้นแบบไว้ 4 ประเภท ได้แก่ ประเภทผ้ายก จก ขิด, ประเภทผ้าแพรวา, ประเภทผ้ามัดหมี่ และประเภทผ้าบาติกพระราชทานพระอนุญาตให้นำลายพระราชทานนี้ไปถักทอผสมผสานกับลวดลายภูมิปัญญาพื้นถิ่น สร้างสรรค์เป็นผืนผ้าและงานหัตถกรรมได้ตามความคิดสร้างสรรค์ของศิลปิน ตามแนวพระดำริ Sustainable Fashion : แฟชั่นแห่งความยั่งยืน ที่เน้นการใช้วัสดุธรรมชาติ สีย้อมจากพืชพรรณในชุมชน ที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม ปลอดภัยต่อผู้ถักทอและผู้สวมใส่

กรมการพัฒนาชุมชน กระทรวงมหาดไทย ได้รับพระราชทานพระอนุญาตให้จัดกิจกรรมการประกวดผ้าลายพระราชทาน “ผ้าลายสิริราชพัสตราภรณ์” และงานหัตถกรรมขึ้นในปี พ.ศ. 2568 เพื่อส่งเสริมให้ช่างทอผ้า ช่างหัตถกรรม ผู้ผลิต และผู้ประกอบการ ยกระดับศักยภาพการสร้างสรรค์ผลงานในทุกเทคนิค โดยกิจกรรมฯ นี้ มีผู้ส่งผลงานเข้าประกวดรวมทั้งสิ้น 8,903 ชิ้นงาน แบ่งเป็นประเภทผ้า 8,336 ผืน และงานหัตถกรรม 567 ชิ้นงาน และต่อยอดสู่หนังสือ “ผ้าลายสิริราชพัสตราภรณ์” เพื่อเป็นบทบันทึกความสำเร็จของโครงการฯ สร้างแรงบันดาลใจให้คนรุ่นใหม่ ได้ร่วมสืบสานมรดกทางวัฒนธรรมของชาติ บนแนวคิดการพัฒนาผืนผ้าและผลิตภัณฑ์ร่วมสมัย ที่ให้ความสำคัญกับสิ่งแวดล้อม เศรษฐกิจสร้างสรรค์ และการพัฒนาประเทศอย่างยั่งยืน